TaxAZChế độ kế toán
Chọn chế độ kế toán năm 2026 : TT 133, TT 99, TT 58 hay TT 152 ?
Đăng 14/11/2026 · Soát nghiệp vụ : Tùng (SoftAZ)
Chế độ kế toán quyết định doanh nghiệp dùng hệ thống tài khoản nào, mở sổ gì và lập báo cáo tài chính theo mẫu nào. Năm 2026 có bốn chế độ cùng hiệu lực.
Bốn chế độ đang có hiệu lực
| Chế độ | Dùng cho | Áp dụng | Sổ, báo cáo chính |
|---|---|---|---|
| TT 133/2016/TT-BTC | doanh nghiệp nhỏ và vừa | ngày bắt đầu sổ bất kỳ | B01a-DNN hoặc B01b-DNN, B02-DNN, B03-DNN, B09-DNN, bảng cân đối tài khoản |
| TT 99/2025/TT-BTC | doanh nghiệp (thay TT 200/2014) | năm tài chính bắt đầu từ 01/01/2026 | B01-DN báo cáo tình hình tài chính, B02-DN, B03-DN, B09-DN |
| TT 58/2026/TT-BTC | doanh nghiệp siêu nhỏ (thay TT 132/2018) | từ 01/07/2026 | sổ DNSN theo cách nộp thuế ; B01-DNSN, B02-DNSN khi nộp TNDN theo thu nhập tính thuế |
| TT 152/2025/TT-BTC | hộ, cá nhân kinh doanh | từ 01/01/2026 | sổ S1a – S3a-HKD theo cách nộp thuế ; không lập báo cáo tài chính |
Ai được chọn chế độ nào
- Hộ, cá nhân kinh doanh : Thông tư 152/2025.
- Doanh nghiệp siêu nhỏ : Thông tư 58/2026, hoặc chọn chế độ đầy đủ hơn (TT 133, TT 99) khi cần sổ, báo cáo chi tiết.
- Doanh nghiệp nhỏ và vừa : Thông tư 133/2016, hoặc chọn Thông tư 99/2025.
- Doanh nghiệp còn lại : Thông tư 99/2025.
Nguyên tắc chung : doanh nghiệp được chọn chế độ đầy đủ hơn chế độ dành cho quy mô của mình, không chọn ngược lại.
Một đơn vị, một hệ thống sổ
Luật Kế toán 2015 quy định mỗi đơn vị kế toán chỉ sử dụng một hệ thống sổ kế toán cho một kỳ kế toán năm (Điều 25) và nghiêm cấm lập hai hệ thống sổ kế toán tài chính (Điều 13). Vì vậy đổi chế độ làm từ đầu năm tài chính : khoá sổ năm cũ, mở sổ theo chế độ mới, nhập số dư đầu năm theo hệ thống tài khoản mới.
Ví dụ : cùng nghiệp vụ, hai chế độ
Một công ty dịch vụ phần mềm ghi 215 chứng từ trong chín tháng 2026, lập hai bộ sổ mẫu cùng nghiệp vụ : một theo TT 133 (QA-DV26), một theo TT 99 (QA-DN99) — số liệu giả lập.
| Chỉ tiêu | TT 133 (B02-DNN, B01a-DNN) | TT 99 (B02-DN, B01-DN) |
|---|---|---|
| Doanh thu thuần | 1.456.000.000 | 1.456.000.000 |
| Lợi nhuận kế toán trước thuế | 355.614.261 | 355.614.261 |
| Tổng tài sản = tổng nguồn vốn | 1.289.075.261 | 1.289.075.261 |
Số tổng giống nhau ; khác ở hệ thống tài khoản chi tiết (vd chi phí theo khoản mục 641x, 642x ở TT 99), mẫu và tên chỉ tiêu báo cáo.
Đọc tiếp theo từng chế độ
- Doanh nghiệp siêu nhỏ chọn cách nộp thuế nào, ghi sổ gì ?
- Thông tư 99/2025 thay Thông tư 200 : doanh nghiệp cần đổi những gì ?
- Hộ kinh doanh ghi sổ gì từ 01/01/2026 ?
- Hệ thống tài khoản theo Thông tư 133
Làm trên TaxAZ
Chọn chế độ khi mở bộ sổ ; hệ thống tài khoản, mẫu báo cáo và cách tính thuế đi theo chế độ đó. Một mã số thuế chỉ có một bộ sổ chính thức ; muốn tập thì mở bộ sổ thử tách riêng. Xem tính năng.
Các bước trên TaxAZ
«Bộ sổ» › «Mở bộ sổ» : chọn chế độ kế toán, ngày bắt đầu sổ, mã số thuế.
TaxAZ tạo hệ thống tài khoản, 14 loại chứng từ, kỳ 0 cho số dư đầu và kỳ 1 – 12 theo chế độ.
Đổi chế độ : mở bộ sổ mới từ đầu năm tài chính, nhập số dư đầu từ bảng cân đối tài khoản cuối năm trước.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp nhỏ và vừa có được dùng Thông tư 99/2025 không ?
Được, khi muốn hệ thống tài khoản và báo cáo đầy đủ của chế độ doanh nghiệp. Đổi chế độ thực hiện từ đầu năm tài chính.
Một công ty mở hai bộ sổ theo hai chế độ được không ?
Không. Luật Kế toán 2015 cho mỗi đơn vị một hệ thống sổ kế toán trong một kỳ kế toán năm (Điều 25) và cấm lập hai hệ thống sổ (Điều 13). Muốn tập thì mở bộ sổ thử.
Hộ kinh doanh có phải theo Thông tư 133 không ?
Không. Hộ, cá nhân kinh doanh ghi sổ theo Thông tư 152/2025, không lập báo cáo tài chính.
Văn bản dẫn trong bài
- Luật Kế toán 2015 (88/2015/QH13) — Điều 13, Điều 25
- Thông tư 133/2016/TT-BTC — chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa
- Thông tư 99/2025/TT-BTC — chế độ kế toán doanh nghiệp
- Thông tư 58/2026/TT-BTC — chế độ kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ